Աֆրիկյան վայրի կատու (Լիբիական կատու) (Felis lybica)

Աֆրիկյան վայրի կատու (Felis lybica), հայտնի նաև որպես Լիբիական կատու, փոքր միջատասնավոր կենդանի է, որը ապրում է Աֆրիկայի հարավային մասում և Միջագետքի շրջանում։ Նրա մարմինը փոքր է, միջին չափի վայրի կատուների համար, ծայրահաստ մազածածկույթ ունի, որն առանձնանում է ամբողջ մարմնի վրա կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով։ Այն համարվում է ժամանակակից տնային կատվի (Felis catus) նախատեսակից մեկը, որն առաջացել է վայրի կատվի մի ճյուղից։ Ունի համարձակ և անկախ բնույթ, ապրում է հարթավայրերում, անտառներում և սառույց տարածքներում, մասնակցում է տեղի էկոլոգիական հավասարակշռությանը միջին մակարդակով։ Այն հաճախ դիտվում է միայնակ, բայց նաև կարող է հանդիսանալ փոքր խմբերի անդամ, որոնք համարվում են կենսաբանական հարաբերությունների արդյունք։ Համարվում է հարաբերական հաստատուն տեսակ, սակայն որոշ տարածքներում նրա բնակչությունն ավելի անկայուն է, հատկապես մարդկանց անտառահատման և արտադրության ազդեցության տակ։

Աֆրիկյան վայրի կատուի (Felis lybica) անվան ծագումնաբանությունը հանգում է 1827 թվականին առաջարկված տեսակի նկարագրությանը՝ անգլիացի կենդանաբան Ջոն Էդվարդ Գորդոն Ռոբերտսոնի կողմից, ով նրան նկարագրել է Լիբիայի տարածաշրջանից գալիք նմուշի հիման վրա։ Բառը «lybica» առաջացել է հին հունարեն բառից «Λύβη» (Lybia), որը նշանակում է «Լիբիա», ինչը ցույց է տալիս նրա առաջին նկատված տեղանքի անվան նկատմամբ տեղեկությունը։ Սակայն այս անվան օգտագործումը ավելի բարդ է, քան առաջին տեսքից երևում է։ Կենդանաբանական տեսանկյունից դիտարկելիս, այս տեսակի անվան առաջացումը կապված է նաև հնագույն նկարագրությունների հետ, որտեղ այն նկարագրվել է որպես մի տեսակ, որը հանդիսանում է մարդկանց կողմից հայտնի կատուներից մեկը հնագույն արևելյան համաշխարհային կենդանաբանական աղյուսակներում։

Ֆիլոգենետիկ հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ աֆրիկյան վայրի կատուն առաջացել է մոտ 10–15 հազար տարի առաջ, ներկայացնելով կենդանաբանական ճյուղ, որը անկախ է արևելյան և հարավային Ասիայի վայրի կատվերից (Felis silvestris). Տեսակի էվոլյուցիոն գործընթացը կապված է հիմնականում արևադարձային և կիսաարևադարձային տարածքների կենսամիջավայրի փոփոխությունների հետ, որոնք նպաստել են այն կենդանիների առաջացմանը, որոնք առանձնանում էին մատնանշող արտաքին հատկանիշներով և վարքագծով այն անտառների և հարթավայրերի մեջ, որտեղ նրանք ապրել են անկախ մարդկանց ներգրավման առանց մեծ ազդեցության։ Վայրի կատվի անվան փոփոխությունները և տեսական կարգավորումները ավելի հետագա շրջաններում հանդիսանում էին ավելի բարդ, քանի որ մի շարք կենդանաբաններ նրան համարում էին որպես հարակից տեսակ, ինչպես նաև որպես տնային կատվի նախատեսակ։ Նորագույն գենետիկ հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ աֆրիկյան վայրի կատուն ունի մի կենդանաբանական կարգ, որը տարբերվում է այլ կատվական տեսակներից ոչ միայն արտաքին տեսքով, այլ նաև գենետիկ առումով, և նրա գենետիկ համակարգը համարվում է տնային կատվի կարող է առաջացել այն տեսակի մի մասից, որը համարվում է նրա նախատեսակ։ Այս գենետիկ կապը հնարավոր է նշանակել մի հիմնական էվոլյուցիոն հատված, որտեղ աֆրիկյան վայրի կատուն կարող է հանդիսանալ տնային կատվի առաջին նախատեսակից մեկը, որն անցել է մարդկանց կողմից կույր կենդանաբանական ազդեցության շրջանում։ Այս տեսակի էվոլյուցիոն մանրամասնությունները շատ կարևոր են հասկանալու համար, թե ինչպես է վայրի կատուն անցել մարդկանց կողմից կույր կենդանաբանական ազդեցության շրջանում և ինչպես է նրա կենդանաբանական կառուցվածքը փոխվել այն հարաբերական անկախ կենսակերպից մինչև տնային կենդանի։

Աֆրիկյան վայրի կատուն (Felis lybica) փոքր և մանր միջատասնավոր կենդանի է, որի մարմնի երկարությունը կազմում է 45–65 սմ, իսկ 尾ի երկարությունը՝ 30–45 սմ։ Կենդանու կույր մարմնի կենտրոնական մասը հաստական է, մազածածկույթը հարթ է, առանց մեծ կարողանալ մանր կամ խոշոր հարթակների, իսկ մազերը կարող են լինել կանաչավուն-կանաչակապույտ կամ կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է այն կենդանու հիմնական արտաքին նշանական հատկանիշը։ Մազածածկույթը համարվում է հարթ, բայց մի փոքր հարթ է առանց կարողանալ հարթ կամ հարթ առանց այն հարթ մասերի, իսկ մազերը առանց կարողանալ մանր կամ խոշոր հարթակների։ Կենդանու գլուխը փոքր է, առանց մեծ կարողանալ կարողանալ հարթ կամ հարթ առանց այն հարթ մասերի, իսկ աչքերը մեծ են, կարող են լինել կանաչավուն-կանաչակապույտ կամ կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է այն կենդանու հիմնական արտաքին նշանական հատկանիշը։ Ունի բարձր կարողանալ առանց մեծ կարողանալ կարողանալ հարթ կամ հարթ առանց այն հարթ մասերի, իսկ ականջները մեծ են, կարող են լինել կանաչավուն-կանաչակապույտ կամ կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է այն կենդանու հիմնական արտաքին նշանական հատկանիշը։ Ունի բարձր կարողանալ առանց մեծ կարողանալ կարողանալ հարթ կամ հարթ առանց այն հարթ մասերի, իսկ ականջները մեծ են, կարող են լինել կանաչավուն-կանաչակապույտ կամ կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է այն կենդանու հիմնական արտաքին նշանական հատկանիշը։ Ունի բարձր կարողանալ առանց մեծ կարողանալ կարողանալ հարթ կամ հարթ առանց այն հարթ մասերի, իսկ ականջները մեծ են, կարող են լինել կանաչավուն-կանաչակապույտ կամ կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է այն կենդանու հիմնական արտաքին նշանական հատկանիշը։ Ունի բարձր կարողանալ առանց մեծ կարողանալ կարողանալ հարթ կամ հարթ առանց այն հարթ մասերի, իսկ ականջները մեծ են, կարող են լինել կանաչավուն-կանաչակապույտ կամ կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է այն կենդանու հիմնական արտաքին նշանական հատկանիշը։ Ունի բարձր կարողանալ առանց մեծ կարողանալ կարողանալ հարթ կամ հարթ առանց այն հարթ մասերի, իսկ ականջները մեծ են, կարող են լինել կանաչավուն-կանաչակապույտ կամ կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է այն կենդանու հիմնական արտաքին նշանական հատկանիշը։ Ունի բարձր կարողանալ առանց մեծ կարողանալ կարողանալ հարթ կամ հարթ առանց այն հարթ մասերի, իսկ ականջները մեծ են, կարող են լինել կանաչավուն-կանաչակապույտ կամ կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է այն կենդանու հիմնական արտաքին նշանական հատկանիշը։ Ունի բարձր կարողանալ առանց մեծ կարողանալ կարողանալ հարթ կամ հարթ առանց այն հարթ մասերի, իսկ ականջները մեծ են, կարող են լինել կանաչավուն-կանաչակապույտ կամ կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է......## Աֆրիկյան վայրի կատու (Felis lybica)՝ համառոտ ակնարկ
Աֆրիկյան վայրի կատու (Felis lybica), հայտնի նաև որպես Լիբիական կատու, փոքր գազանանման կենդանի է, որը հանդիսանում է ամենակարողանքավոր վայրի կատվական տեսակներից մեկը Աֆրիկայի հարավ-արևելքում և Միջագետքում։ Նրա մարմինը հարթ է, շատ խուսափող և բարձր արագությամբ շարժվող, որն ապահովում է նրան ստանալ կենդանիներին սնունդ հանելու հնարավորությունը հարթ տարածքներում և տարածված մարգագետներում։ Այն առանձնանում է փոքր մարմնի չափերով (30–45 սմ մինչև կոնքի երկարություն), բարձր լավագույն ականջներով և սև գծերով առանձնացված մատներով։ Սկզբնական հայտնաբերումներից ինչպես հայտնի է, այն համարվում է ամենակարողանքավոր վայրի կատվական տեսակը, որն առաջացրել է մարդկանց տնային կատվի առաջին նախատեսված նախատիպը։ Այս տեսակը առաջացել է մոտ 10 հազար տարի առաջ, և նրա արմատները հասնում են Հին Աֆրիկայի և Միջագետքի անտառներին, որտեղ նա ապրել է անընդհատ ամբողջ անցյալ դարերի ընթացքում։ Նրա տարածվածությունը հիմնականում սահմանափակված է հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի անտառներում, որտեղ նա կարողանում է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։

«Felis lybica» անվանումը ծագել է լատիներեն լեզվից՝ «felis»-ը նշանակում է «կատու», իսկ «lybica»-ն՝ «Լիբիայից առաջացած» կամ «Լիբիայի կատու»։ Այս անվանումը առաջին անգամ օգտագործվել է 1827 թվականին Բերնարդ Ռասելի կողմից, ով նկարագրել է կենդանին Լիբիայի տարածքներից հանդիպած մի մարդկանց կողմից կորցրած կենդանին և այն ներառել է նոր տեսակի ներկայացման մեջ։ Նրա անվանումը առաջացել է այն պատճառով, որ նրա առաջին նմուշները հայտնաբերվել էին Լիբիայի տարածքում, սակայն այն անվանումը այնքան հայտնի է դարձել, որ այն հիմա կիրառվում է ամբողջ տեսակի համար, անկախ նրա ներկայիս տարածվածությունից։

Ուշագրավ է նաև այն փաստը, որ այս տեսակի էվոլյուցիոն ծագումը համարվում է ամենակարողանքավոր վայրի կատվական տեսակներից մեկը, որը առաջացել է մոտ 10 հազար տարի առաջ Աֆրիկայի հարավ-արևելքում։ Գենետիկական հետազոտությունների համաձայն՝ այս տեսակը հանդիսանում է ամենաներկային նախատիպը մարդկանց տնային կատվի (Felis catus) առաջացման համար։ Երբ մարդիկ սկսեցին հաստատվել հարթավայրերում և գյուղատնտեսություն վարել, այս կատվերը սկսեցին ավելի մոտ գտնվել մարդկանց հետ՝ փնտրելով սնունդ մարդկանց թափանցած կենդանիներից և մատուցել անվտանգություն մարդկանց համար։ Նման առաջին փուլերը հայտնաբերվել են Միջագետքի արևելյան տարածքներում՝ մոտ 9000 թվականին, որտեղ առաջին տնային կատվերը հայտնաբերվել են կանգնած արտադրության վայրերի մոտ։

Այս տեսակի էվոլյուցիոն միտումը կարող է բացատրվել նաև նրա արտաքին տեսքի և վարքագծի համապատասխանությամբ տարբեր միջավայրերին։ Օրինակ՝ նրա ավելի բարձր լավագույն ականջները և ավելի երկար կոնքի մատները հնարավորություն են տալիս ավելի լավ լսել և ավելի արագ շարժվել անտառատարած հարթավայրերում։ Նաև նրա մարմնի կառուցվածքը կարող է բացատրվել նրա առաջնային վայրի կենդանի կենսակերպի արդյունքով՝ միանգամայն անկախ մարդկանց ներգրավման համար։ Գենետիկական հետազոտությունները ցույց են տվել, որ այս տեսակի կենդանիների գենետիկ տարբերությունները շատ փոքր են տնային կատվի հետ համեմատած, ինչը ամրապնդում է նրա ներկայիս էվոլյուցիոն ներկայացման կարողանքը։ Այս տեսակը հանդիսանում է մեկ այլ համար ամենակարողանքավոր կենդանիներից, որոնք համարվում են ամենաներկային նախատիպերից մեկը ամբողջ մարդկանց տնային կատվի առաջացման համար։

Աֆրիկյան վայրի կատուն (Felis lybica) փոքր չափի կատվական կենդանի է, որի մարմնի երկարությունը կազմում է 30–45 սմ, իսկ հետին ոտքերի առանցքից կոնքի միջև հեռավորությունը՝ 25–35 սմ։ Կոնքի բարձրությունը կազմում է 20–25 սմ, իսկ միջին կշիռը՝ 1.5–3.5 կգ։ Նրա մարմինը հարթ է, մանր և շատ խուսափող, որը թույլ է տալիս արագ շարժվել և հանկարծակի վեր բարձրանալ բարձր տեղերին։ Ուշագրավ է նրա հարթ մատները, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի լավ վեր բարձրանալ և ավելի հաստատ կանգնել տարբեր մակերեսներին։

Նրա մատների վրա կան սև գծեր, որոնք հատուկ են այս տեսակին և կարող են օգնել նրան ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Ուշագրավ է նաև նրա ականջները՝ բարձր, սուր, և առանձնահատուկ լավագույն ականջները, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի լավ լսել մանր ձայները, ինչպես նաև ավելի արագ համարձակվել անվտանգության համար։ Նրա աչքերը մեծ են, կանաչավուն կամ կանաչագույն, որոնք հնարավորություն են տալիս լավ տեսնել անցյալ ժամանակներին։

Այս կատվի մազերը կարող են լինել բնական գունային տարբերակներով՝ սպիտակ, կանաչավուն, կարմրավուն, կամ սպիտակ-կանաչավուն առանձնահատուկ ներկայացման տեսքով։ Այս տեսակի մազերը հարթ են, ոչ շատ երկար, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի արագ շարժվել և ավելի լավ լսել մանր ձայները։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։

Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։

Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։

Աֆրիկյան վայրի կատուն (Felis lybica) մի անհավատալի տեսակ է, որը ներկայացնում է կատվական ընտանիքի մի կենդանի մաս, որն ունի հատուկ կենսաբանական հատկանիշներ, որոնք տարբերվում են այլ կատվական տեսակներից։ Նրա կենսաբանական կառուցվածքը համարվում է ամենակարողանքավոր վայրի կատվական տեսակներից մեկը, որը կարող է ապրել տարբեր միջավայրերում և կարողանալ արագ համարձակվել հարկավոր դեպքերում։ Նրա մարմինը փոքր է, ինչը թույլ է տալիս ավելի արագ շարժվել և ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։

Նրա մարմնի կառուցվածքը հարթ է, մանր և շատ խուսափող, որը թույլ է տալիս արագ շարժվել և ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Նրա ականջները բարձր, սուր, և առանձնահատուկ լավագույն ականջները, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ լսել մանր ձայները, ինչպես նաև ավելի արագ համարձակվել անվտանգության համար։ Նրա աչքերը մեծ են, կանաչավուն կամ կանաչագույն, որոնք հնարավություն են տալիս լավ տեսնել անցյալ ժամանակներին։

Նրա մազերը կարող են լինել բնական գունային տարբերակներով՝ սպիտակ, կանաչավուն, կարմրավուն, կամ սպիտակ-կանաչավուն առանձնահատուկ ներկայացման տեսքով։ Այս տեսակի մազերը հարթ են, ոչ շատ երկար, ինչը հնարավություն է տալիս ավելի արագ շարժվել և ավելի լավ լսել մանր ձայները։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։

Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։

Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։ Նրա փոշու մատները նույնպես կարող են լինել սև, կանաչավուն կամ կարմրավուն, որոնք հնարավություն են տալիս ավելի լավ տեսնել մանր կենդանիներին գալիս ժամանակ։

Աֆրիկյան վայրի կատուն (Felis lybica) տարածված է Աֆրիկայի հարավ-արևելքում և Միջագետքի արևելյան տարածքներում։ Նրա տարածումը սահմանափակված է հիմնականում հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։ Նրա տարածվածությունը հիմնականում սահմանափակված է հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։

Նրա տարածվածությունը սահմանափակված է հիմնականում հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։ Նրա տարածվածությունը սահմանափակված է հիմնականում հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։

Նրա տարածվածությունը սահմանափակված է հիմնականում հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։ Նրա տարածվածությունը սահմանափակված է հիմնականում հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։

Նրա տարածվածությունը սահմանափակված է հիմնականում հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։ Նրա տարածվածությունը սահմանափակված է հիմնականում հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։

Նրա տարածվածությունը սահմանափակված է հիմնականում հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։ Նրա տարածվածությունը սահմանափակված է հիմնականում հարավային Աֆրիկայի և արևելյան Միջագետքի տարածքներում, որտեղ նա կարող է ապրել տարբեր բնակավայրերում՝ անտառներից մինչև անտառատարած հարթավայրեր։

Աֆրիկյան վայրի կատուն (Felis lybica) նախընտրում է անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, ուղիների շրջակայքում աճող տեղեր, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառներ, անտառատարած հարթավայրեր, անտառ......## Աֆրիկյան վայրի կատու (Felis lybica)՝ համառոտ ակնարկ
Աֆրիկյան վայրի կատու (Felis lybica), հայտնի նաև որպես Լիբիական կատու, փոքր միջատասնավոր կենդանի է, որը ապրում է Աֆրիկայի հարավային մասում և Միջագետքի շրջանում։ Նրա մարմինը փոքր է, միջին չափի վայրի կատուների համար, ծայրահաստ մազածածկույթ ունի, որն առանձնանում է ամբողջ մարմնի վրա կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով։ Այն համարվում է ժամանակակից տնային կատվի (Felis catus) նախատեսակից մեկը, որն առաջացել է վայրի կատվի մի ճյուղից։ Ունի համարձակ և անկախ բնույթ, ապրում է հարթավայրերում, անտառներում և սառույց տարածքներում, մասնակցում է տեղի էկոլոգիական հավասարակշռությանը միջին մակարդակով։ Այն հաճախ դիտվում է միայնակ, բայց նաև կարող է հանդիսանալ փոքր խմբերի անդամ, որոնք համարվում են կենսաբանական հարաբերությունների արդյունք։ Համարվում է հարաբերական հաստատուն տեսակ, սակայն որոշ տարածքներում նրա բնակչությունն ավելի անկայուն է, հատկապես մարդկանց անտառահատման և արտադրության ազդեցության տակ։

Աֆրիկյան վայրի կատուի (Felis lybica) անվան ծագումնաբանությունը հանգում է 1827 թվականին առաջարկված տեսակի նկարագրությանը՝ անգլիացի կենդանաբան Ջոն Էդվարդ Գորդոն Ռոբերտսոնի կողմից, ով նրան նկարագրել է Լիբիայի տարածաշրջանից գալիք նմուշի հիման վրա։ Բառը «lybica» առաջացել է հին հունարեն բառից «Λύβη» (Lybia), որը նշանակում է «Լիբիա», ինչը ցույց է տալիս նրա առաջին նկատված տեղանքի անվան նկատմամբ տեղեկությունը։ Սակայն այս անվան օգտագործումը ավելի բարդ է, քան առաջին տեսքից երևում է։ Կենդանաբանական տեսանկյունից դիտարկելիս, այս տեսակի անվան առաջացումը կապված է նաև հնագույն նկարագրությունների հետ, որտեղ այն նկարագրվել է որպես մի տեսակ, որը հանդիսանում է մարդկանց կողմից հայտնի կատուներից մեկը հնագույն արևելյան համաշխարհային կենդանաբանական աղյուսակներում։

Ֆիլոգենետիկ հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ աֆրիկյան վայրի կատուն առաջացել է մոտ 10–15 հազար տարի առաջ, ներկայացնելով կենդանաբանական ճյուղ, որը անկախ է արևելյան և հարավային Ասիայի վայրի կատվերից (Felis silvestris). Տեսակի էվոլյուցիոն գործընթացը կապված է հիմնականում արևադարձային և կիսաարևադարձային տարածքների կենսամիջավայրի փոփոխությունների հետ, որոնք նպաստել են այն կենդանիների առաջացմանը, որոնք առանձնանում էին մատնանշող արտաքին հատկանիշներով և վարքագծով այն անտառների և հարթավայրերի մեջ, որտեղ նրանք ապրել են անկախ մարդկանց ներգրավման առանց մեծ ազդեցության։ Վայրի կատվի անվան փոփոխությունները և տեսական կարգավորումները ավելի հետագա շրջաններում հանդիսանում էին ավելի բարդ, քանի որ մի շարք կենդանաբաններ նրան համարում էին որպես հարակից տեսակ, ինչպես նաև որպես տնային կատվի նախատեսակ։ Նորագույն գենետիկ հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ աֆրիկյան վայրի կատուն ունի մի կենդանաբանական կարգ, որը տարբերվում է այլ կատվական տեսակներից ոչ միայն արտաքին տեսքով, այլ նաև գենետիկ առումով, և նրա գենետիկ համակարգը համարվում է տնային կատվի կարող է առաջացել այն տեսակի մի մասից, որը համարվում է նրա նախատեսակ։ Այս գենետիկ կապը հնարավոր է նշանակել մի հիմնական էվոլյուցիոն հատված, որտեղ աֆրիկյան վայրի կատուն կարող է հանդիսանալ տնային կատվի առաջին նախատեսակից մեկը, որն անցել է մարդկանց կողմից կույր կենդանաբանական արդյունավետ վերափոխման մի շրջան։ Այս գենետիկ հարաբերությունները հանգեցրին նոր տեսական կարգավորումների, որտեղ այս տեսակը համարվում է անկախ և ունի իր սեփական էվոլյուցիոն ճյուղ։

Աֆրիկյան վայրի կատուն (Felis lybica) փոքր միջատասնավոր կենդանի է, որի մարմնի երկարությունը կազմում է 45–60 սմ, հետին ոտքերի երկարությունը՝ 15–20 սմ, ամբողջ մարմնի երկարությունը՝ 60–80 սմ, իսկ կենտրոնական կենդանի բարձրությունը՝ 30–35 սմ։ Միջին քաշը կազմում է 2,5–4 կգ, որը համեմատական է տնային կատվի քաշի հետ, սակայն ավելի հարթ և կարող է ավելի կարողանալ արագ շարժվել։ Մարմնի կառուցվածքը համարվում է կարող է առաջացնել ավելի հարթ և համարձակ վարքագիծ, որը հնարավոր է առաջացնել ավելի մեծ հարթավայրերի մեջ կատարվող անվտանգ շարժումների համար։ Մազածածկույթը հիմնականում առանձնանում է կանաչավուն-կանաչակապույտ բաց գունային տեսքով, որը համարվում է առաջացել արևադարձային կենսամիջավայրի համար առաջացած անվտանգ կանգնական գունային համակարգի արդյունք։ Մազերը միջին երկարության են, հարթ են, ունեն ավելի հարթ մազածածկույթ, որը հնարավոր է նվազեցնել արևի ազդեցությունը և պահպանել մարմնի ջերմաստիճանը կայանական մակարդակում։ Կատուն ունի կարող է նաև առանձնանալ մարմնի վրա հարթ և համարձակ կառուցվածքով, որը նպաստում է ավելի արագ շարժման հնարավորությանը։ Կատուն ունի սովորական կատվական ակնարկ, սակայն ակնարկի ձևը համարվում է ավելի շառավիղային և ավելի հարթ, որը հնարավոր է նպաստել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Ուղիղ ակնարկները առանձնանում են սովորական կատվական ակնարկներից ավելի կարող են ներկայացնել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Կատուն ունի սովորական կատվական ակնարկ, սակայն ակնարկի ձևը համարվում է ավելի շառավիղային և ավելի հարթ, որը հնարավոր է նպաստել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Ուղիղ ակնարկները առանձնանում են սովորական կատվական ակնարկներից ավելի կարող են ներկայացնել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Ուղիղ ակնարկները առանձնանում են սովորական կատվական ակնարկներից ավելի կարող են ներկայացնել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Ուղիղ ակնարկները առանձնանում են սովորական կատվական ակնարկներից ավելի կարող են ներկայացնել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Ուղիղ ակնարկները առանձնանում են սովորական կատվական ակնարկներից ավելի կարող են ներկայացնել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Ուղիղ ակնարկները առանձնանում են սովորական կատվական ակնարկներից ավելի կարող են ներկայացնել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Ուղիղ ակնարկները առանձնանում են սովորական կատվական ակնարկներից ավելի կարող են ներկայացնել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Ուղիղ ակնարկները առանձնանում են սովորական կատվական ակնարկներից ավելի կարող են ներկայացնել ավելի լավ տեսողական առանցքի համար։ Ուղիղ ակնարկները առանձնա......